Goldman Sachs en de vernietiging van Griekenland

  • 13.02.2012

Wordt het een dieprode maandag? Omstreeks 13 februari verwacht het Griekse Ministerie van Financiën uitsluitsel over een staatsschuld-deal. Maar ondertussen lijkt het bankroet van Griekenland onafwendbaar. In de afgelopen tien jaar blijkt de Amerikaanse investeringsbank Goldman Sachs de Griekse overheid te hebben voorzien van riskante financiële constructies die de schuld van het land lager lieten uitvallen dan ze in werkelijkheid was. Daarmee hielp Goldman Sachs Griekenland om boven zijn stand te leven en zich steeds dieper in de schuld te steken. Het leverde Goldman Sachs honderden miljoenen op en het was het begin van de structurele ondermijning van de euro.

De schulden van Griekenland zijn enorm en inmiddels staat Griekenland dan ook onder curatele van een trojka bestaande uit de Europese Unie, het IMF en de Europese Centrale Bank. De bezuinigingen treffen een bevolking die nauwelijks begrijpt hoe het zo ver heeft kunnen komen. Wat gebeurde er precies in december 2000 en juni 2001? Goldman Sachs hielp het Griekse Ministerie van Financiën aan trucs om de schuld meer in de richting van 60% van het b.b.p. te brengen (het criterium voor deelname aan de euro). Zowel de bank als de Griekse overheid vonden het de normaalste zaak van de wereld. 'Iedereen deed het', zo heette het. Ook de Europese controleur, Eurostat, was op de hoogte van de deals en zag er geen kwaad in. Maar het verergerde de zaak voor Athene en zorgde voor de eerste barst in de idealen van de eurozone. Regisseur Alexander Oey ging voor Tegenlicht in New York, Londen en Athene op zoek naar antwoorden op de vraag hoe dit heeft kunnen gebeuren en filmde in het Griekenland van nu de verwoestende gevolgen.

In deze aflevering de visies van:
- William D. Cohan, schrijver van 'Money and Power: How Goldman Sachs came to rule the world.' Cohan is een voormalig bankier die zich inmiddels tot onderzoeksjournalist en publicist heeft ontwikkeld. Zijn boek beschrijft de geschiedenis van Goldman Sachs van binnenuit.
- Nomi Prins, voormalig partner en managing director bij Goldman Sachs. Verliet Goldman Sachs in 2002 omdat ze het niet eens was met de koers die de zakenbank insloeg na de beursgang in 1999.Sindsdien actief bij de progressieve denktank Demos.
- Nick Dunbar is als financieel journalist werkzaam bij Bloomberg. Schreef in 2003 het eerste geruchtmakende artikel over de schuldswap van 2001. Auteur van het boek ‘The Devil’s Derivatives’
- Yanis Varoufakis, Grieks econoom. Protesteerde in 2005 bij Eurostat tegen de deal.
- Christoforos Sardelis, voormalig hoofd van het agentschap van de Griekse staatschuld. Houdt bij hoog en bij laag vol dat de deals geen nadelige invloed hadden op de schuldontwikkeling.
- Petros Christodoulou, de opvolger van Sardelis als hoofd van de Greek debt management agency. Begon als trader bij Goldman Sachs en was verbonden aan de Griekse Centrale Bank.

Regie: Alexander Oey
Research: William de Bruijn / Nikolas Leontopoulos / Gerko Wessel
Productie: Helen Goossens / Rosa van Tienen
Eindredactie: Henneke Hagen / Jos de Putter

Uit de uitzending: 'Schuld en aflossing'
Uit de uitzending: 'Agenda 2012'