De voorspellingen van Cassandra

- Zoom
- 40161631
De Griekse mythologische figuur Cassandra was de dochter van de Trojaanse koning Priamus en zijn vrouw Hecabe (en dus een zus van Paris, de verleider van Helena, om wie de hele Trojaanse oorlog was begonnen). Apollo wilde ooit met haar slapen, maar zij eiste in ruil daarvoor van hem de gave om de toekomst te kunnen voorspellen. Toen zij nadat Apollo haar wens vervuld had, echter niet zo gewillig was als de god gehoopt had, zorgde hij ervoor dat zij weliswaar de toekomst kon zien, maar dat niemand haar profetieën ooit zou geloven. In Troje werd zij voor gek versleten.
Cassandra waarschuwde voor de ondergang van haar vaderstad, maar niemand luisterde. Na de inname van Troje verschool zij zich in de tempel van Athene, maar tevergeefs: ze werd gevonden en verkracht door de Griekse strijder Ajax. Vervolgens koos de Griekse koning Agamemnon haar als zijn concubine (als oorlogsbuit) en nam haar mee terug naar Mycene, alwaar zij en Agamemnon werden vermoord door Agamemons vrouw Klytaimnestra. Ook dat had Cassandra voorspeld. Maar ze werd weer niet geloofd...
De figuur van Cassandra komt o.a. voor in Homerus, bij tragedieschrijver Euripides (Trojaanse vrouwen) en in de Agamemnon van Aeschylus.
De Griekse filosoof Artistoteles waardeert (in zijn werk de Poetica) tragedies waarin een περιπέτεια (plotselinge omslag) optreedt, het liefst gepaard aan een ἀναγνώρισις (herkenning, plotseling inzicht), het meest.
De emoties die de opvoering bij het publiek moet opwekken zijn medelijden en vrees. Door het onafwendbare noodlot zich te zien voltrekken in de tragedie wordt het publiek gereinigd van die emoties (de zogenaamde "katharsis"). Daarvoor moet je er dus wel helemaal doorheen, door het dal van die emoties…
Het noodlot wordt natuurlijk vaak veroorzaakt door "hubris": overmoed; de val van de hoofdpersoon door een fatale vergissing (of een gebrek in een verder niet slecht karakter).