Main Content

Misleidende rapporten en opgekrikte cijfers

  • 30.08.2011
  • Sanne Stevens

De lobby van de gasindustrie maakt het er niet beter op

In hun verwoede pogingen schaliegas te verkopen, maakt de lobby van de gasbedrijven het er niet beter op met het vertrouwen in schaliegas.

Misleidende duurzaamheid
Zo verkoopt de energielobby het schaliegas als een verstandige manier om te werken aan een overgang naar duurzaamheid. Het idee is dat gas schoner is bij verbranding dan kolen.

Er zijn hier verschillende vraagtekens bij te zetten. Inderdaad genereert het verbranden van gas minder uitstoot dan het verbranden van kolen. Maar het is allereerst natuurlijk niet óf gas óf kolen – er zijn een hoop duurzamere oplossingen te bedenken. Maar de industrie meent dat gas toch beter is – en vooral winstgevender.

Door de gaslobby van de industrie wordt er steeds ( bijvoorbeeld tijdens dure lunches voor politici) gewezen op een rapport van het Europese Gas Advacy Forum (EGAF). Hieruit zou blijken dat men tegen 2050 maar liefst 900 biljoen zou kunnen besparen als emissiereducties worden gehaald door investeringen in gas in plaats van duurzame energiebronnen als wind en zonne-energie.

Bij nader onderzoek blijkt dit verhaal niet te kloppen. Het rapport is niet onafhankelijk opgesteld en verschillende deskundigen wijzen erop dat het de feiten verdraait en op halve waarheden is gebaseerd. Het is helemaal niet haalbaar om de emissies zoveel te reduceren met gas. Ook gascentrales hebben wel uitstoot – minder dan kolen, maar toch uitstoot. Om de reductie van emissies te halen die het EGAF rapport voorspiegelt, gaat men ervan uit dat de koolstofdioxide die bij verbranding vrijkomt zal worden afgevangen en in de grond zal worden opgeslagen. Dit afvangen van koolstofdioxide is een experimentele, dure techniek. Daarnaast zijn de risico’s van CO2 opslag nog niet bekend. Men verondersteld dat deze techniek economisch rendabel zal worden over 20 jaar, maar dat zijn nog onbewezen veronderstellingen waar niet iedereen op durft te rekenen.

En 20 jaar is lang – er is zo ondertussen haast geboden bij het beperken van de uitstoot. De manier waarop Nederland dat op dit moment probeert te bereiken is overigens niet heel hoopgevend voor de toekomst: nu al probeert Nederland met dubieuze kunstgrepen Kyoto te halen. Lees hier het artikel van de Volkskrant.

Bovendien is gas op een andere manier veel schadelijker voor het broeikaseffect: bij de winning van schaliegas komt er methaan vrij. Methaan is als broeikasgas 24 keer schadelijker dan koolstofdioxide en bij schaliegaswinning komt er 4-8% van het methaan waar het gas uit bestaat vrij. In een rapport van de Cornell universiteit wordt deze methaanuitstoot wel meegenomen. Zij concluderen dat door het vrijkomen van het methaan de ‘voetafdruk’ van schaliegas op de lange termijn 20% groter is dan die van kolen. Die methaanuitstoot wordt alleen niet meegerekend bij de emissies en dus is het voor hen goedkoper om gas te stoken dan kolen. Erg prettig voor de industrie, maar op deze manier wordt het natuurlijk nooit wat met het verminderen van uitstoot.
 

Image

Opgekrikte cijfers

Gelekte, interne emails die de New York Times onlangs publiceerde beloven ook al niet veel goeds over de integriteit van de gaslobby.

Uit deze e-mails komt naar voren dat verschillende spelers in dit veld, van leidinggevenden en geologen tot marktanalisten, hun twijfels hebben bij de grootste voorspellingen van schaliegasopbrengsten. In de mails komt het beeld naar boven dat deze opbrengsten consequent te hoog worden ingeschat. Een Enron medewerker schrijft zelfs dat het gedrag van de schaliegas bedrijven hem herinnert aan de gang van zaken die hij in het verleden bij Enron had gezien.

Recente studies wijzen uit dat de productie van de boringen veel minder zijn dan verwacht. Toch worden verwachtingen niet naar beneden bijgesteld en blijft de industrie rooskleurige perspectieven verkopen. ‘The shale gas revolution is oversold’, zo citeert de New York Times een geoloog.

Niet erg hoopgevend voor Europese gaswinning is een mail over een schaliegas project in Europa. Een hoge medewerker van Schlumberger, een olie- en gasbedrijf dat bijvoorbeeld in Polen proefboringen verricht, noemt de resultaten van de Europese boorput zeer teleurstellend. Om hieraan toe te voegen dat ze toch goede winsten op het project kunnen maken door het doorverkopen van de put, wat met de hype rond schaliegas toch nog een leuke winst geeft. De directeur van hetzelfde Schlumberger waarschuwde ook in het openbaar voor tegenvallende resultaten. Niet omdat zij zelf de reserves overschatten – nee, het zou komen door ‘logistieke, sociale en wettelijke redenen’. Juist.