Eens elite, altijd elite?

Hij stelt zich daarbij een simpele vraag: als politici ons al decennialang steeds meer gelijkheid beloven, hoe komt het dat sociale verschillen tussen mensen hardnekkig blijven bestaan? 

Sauer concludeert dat dat komt omdat die ongelijkheid niet alleen in geld zit, maar vooral in status. En laat dat nou precies een terrein zijn waar politici geen macht hebben. Geld herverdelen, dat lukt ze nog wel in ons huidige systeem: we innen tien euro belasting op de een, en geven de ander tien euro subsidie. Het geven van nivelleringsfeestjes behoort tot de gereedschapskist van de politicus, hoewel zelfs dat in de praktijk vaak al lastig genoeg blijkt natuurlijk. 

Maar status kun je niet herverdelen. Het is zoiets als coolheid, stelt Sauer. Je kunt niet meer coolheid maken, en het verdelen over alle mensen. De elite zal altijd naar manieren zoeken om zichzelf te onderscheiden van Jan met de pet. Hij laat zien hoe klassenverschillen schuilgaan in subtiele signalen die we afgeven met onze kleding, onze taal, en hoe we naar anderen kijken. Hoe ieder treetje op de maatschappelijke ladder weer inventiever is in het verzinnen van signalen waarmee je laat zien: ik ben in the know. Ik ben beter dan jij.  

Een slordig pak zegt meer dan een peperduur horloge. Als je erop gaat letten, valt je opeens op dat de slechte, vuile orks in Lord of the Rings met een dik arbeidersaccent spreken, en de pure elfen zwaar bekakt. En een walgelijke foto in een museum kan zomaar een test zijn: snap jij waarom dit kunst is, of hoor je er niet bij?  

Sauer laat zien hoe we voortdurend onderscheid maken, zelfs (of misschien wel júíst) de mensen die zeggen dat ze gelijkheid zo belangrijk vinden. Het glashard expliciet maken van die impliciete blik, ons constante scannen en zenden van signalen, is de kracht van zijn idee. Als je het eenmaal ziet, zul je merken dat je het meeneemt in iedere dagelijkse observatie die je doet, op straat, op je werk en in de supermarkt.